Հեռախոս` +374 (0) 10 266 860

Էլ․ փոստ` contact@langcom.am

Պահանջում են կապերը

Նախ բերենք մի շարք կապերի հետ անձնական դերանունների գործածության օրինակներ.

«Իմ հետ այդպես մի՛ խոսիր»։

«Մենք հույս ենք դնում միայն մեր վրա»։

«Ո՞նց է եղանակը ձեր մոտ»։

«Քո պես քչերը կան»։

«Իմ համար նույնը չէ»։

«Ձեր նման չենք կարող»։

Այս նախադասություններից որո՞նց մեջ են անձնական դերանունները գործածված ճիշտ հոլովով։   

Եթե ինքներդ ձեզ համար ճշտեցիք, ասենք՝ ոչ մեկում։ Ինչո՞ւ։ Իմանալով պատասխանը՝ կարծում ենք, որ չի սխալվի այլևս ոչ ոք։

Հիշե՛նք հետևյալ կապերը, որոնք ընդամենը վեցն են՝ հետ, վրա, մոտ, պես, համար, նման։

Մեր սխալների համար «մեղավոր» են հենց սրանք, որոնց հետ ճիշտ լեզու գտնելն առանձնապես դժվար չէ։ Պարզապես պետք է իմանալ, որ բոլոր բառերի նման այս կապերը նույնպես թելադրում են, պահանջում «իրենցը»։ Այդ ուզածն էլ իրականում մեծ բան չէ. ընդամենը… տրական հոլովով դերանուն։

Սերտենք այդ դերանունների (ես (մենք), դու (դուք)) տրական հոլովաձևերը ևս.

ուղղ. ես (մենք)                                    դու (դուք)  

սեռ. իմ (մեր)                                       քո (ձեր)

տրակ. ԻՆՁ (ՄԵԶ)                              ՔԵԶ (ՁԵԶ)  

Ամփոփենք. նշված վեց կապերի հետ առաջին և երկրորդ դեմքի անձնական դերանունները գործածվում են տրական հոլովով։ Բնականաբար ոչ թե պետք է ասել, օրինակ՝ իմ հետ, մեր վրա, ձեր մոտ, քո պես, իմ համար, ձեր նման, այլ ԻՆՁ ՀԵՏ, ՄԵԶ ՎՐԱ, ՁԵԶ ՄՈՏ, ՔԵԶ ՊԵՍ, ԻՆՁ ՀԱՄԱՐ, ՁԵԶ ՆՄԱՆ և այլն։ Երրորդ դեմքի անձնական դերանունների դեպքում խնդիրներ գրեթե չեն առաջանում, ինչպես՝ նրա հետ, իր պես (ոմանք սխալմամբ ասում ենիրեն պես), նրանց հետ, իրենց պես և այլն։  

Գուրգեն Միքայելյան

Նյութը հրապարակվել է hraparak.am կայքում:


Նմանատիպ նյութեր
Հայկական հեռուստաշուկայի «ցուցափեղկում» մանկական ապրանք քիչ կա: Չունենք հատուկ հեռուստաալիք, ոչ մանկական ալիքներում փոքր է մանուկ հեռուստադիտողի համար նախատեսված
Արի՛ հետ պտտենք ժամացույցի սլաքները ու միասին գնանք դեպի այն ժամանակները, երբ համացանց չկար, ու
Խնդրառությունը բառերի (լրացյալի և լրացման) կապակցության այն եղանակն է, երբ մի բառը (լրացյալը) պահանջում է
Բարև՛, պատանի՛ բարեկամ: Ծանոթ երգ է հնչում՝ «Միայն սիրո լարը մնաց / Սրտիս անհուն խորքերում»:
Մեր խոսքում հաճախ հանդիպող սխալներից մեկը կապված է մի «անմեղ» բառի՝ «անգամ»-ի հետ։ Որքա՜ն ենք

-Այսպես գրքերը նոր կյանք են ստանում,-ասում է Դ․ Գյուրջինյանն ու ավելացնում,- Ազգային գրադարանի այս նախաձեռնությունը գովելի է ու շատ կարևոր: Նկուղներում, դարակներում մնացած, գործածությունից դուրս ընկած գրքերը հիմա կարծես նոր կյանք են ստանում:
https://t.co/XBeZmrOybS

#ԱյսօրվաՀայերենը

ՎԵՐՆԱՆՑՈՒՄ | Փողոցի, պողոտայի, ճանապարհի լայնքով վերգետնյա հետիոտնային անցում անարգել երթևեկություն ապահովելու և փողոցն անվտանգ հատելու համար։

#ԱյսօրվաՀայերենը

ՉԵՂԱՐԿԵԼ | Մինչ այդ կայացրած որոշումից, նախապես հաստատված ինչ-որ բանից (իրադարձություն, հանդիպում և այլն) հրաժարվելը, հետ կանգնելը, դրանք կասեցնելը կամ չեղյալ հայտարարելը:

#ԱյսօրվաՀայերենը

ՀԵԾԱՆՎՈՒՂԻ | Առավելապես քաղաքային միջավայրում հեծանիվ քշելու՝ հեծանվով տեղաշարժվելու համար առանձնացված ճանապարհ, ուղի՝ հատուկ գծանշումներով, երբեմն գունավորմամբ։ Հեծանվահրապարակում հեծանվավազքի համար նախատեսված ուղի։

Ավելին